Eeuwenlang al kleurt mode en kostuum in het Westen in diverse periodes en om uiteenlopende redenen zwart. In de 16de en 17de eeuw groeide Antwerpen uit tot één van de belangrijkste Europese centra voor het zwart verven van textiel. De stad ontwikkelde bijgevolg een historische band met de kleur. Edelen en rijke burgers lieten zich in deze periode vaak in het zwart gekleed portretteren en hierbij het wispelturige en steeds fluctuerende dictaat van de mode dat werd opgelegd door het leidende vorstelijke hof van het ogenblik. Lange tijd was mooi en diep zwart geverfd textiel een luxe. Pas in de tweede helft van de 19de eeuw maakten nieuwe verfmethodes de kleur op grote schaal toegankelijk en was zwart terug te vinden in bijna elke garderobe, temeer omdat die kleur nu ook door iedereen bij rouw kon worden gedragen.
Een nieuw hoogtepunt voor zwart was haar hoofdrol in de emancipatorische reformkleding van de vroege 20ste eeuw en even later in de moderniteit van de jaren twintig, met als hoogtepunt Chanels ‘Little Black Dress', het toonbeeld van moderne elegantie. Zwart bleef aanwezig in het modebeeld en kreeg verschillende nieuwe interpretaties, o.a. door de existentialisten en beatniks uit de jaren 1950, en diverse subculturen uit de jaren 1960 en 1970. Hoewel de jaren tachtig bekend staan om hun kleurrijke stijl, vormde een nieuwe garde Japanse ontwerpers zoals Rei Kawakubo (Comme des Garçons) en Yohji Yamamoto een tegengewicht door hun opvallend gebruik van zwart.
MoMu's nieuwste tentoonstelling illustreert de historische fases van de kleur zwart met voorbeelden uit de schilderkunst, historisch kostuum en hedendaagse mode, maar gaat ook dieper in op de textuur en mogelijkheden van zwart in verschillende materialen zoals bont, leder en kant. Daarnaast zijn er topstukken van hedendaagse ontwerpers die, net als de stad Antwerpen, een speciale bandhebben met zwart. Silhouetten van Belgische ontwerpers als Ann Demeulemeester, Olivier Theyskens en Dirk Van Saene, maar ook van internationale couturehuizen zoals Givenchy (Riccardo Tisci), Chanel, Gareth Pugh e.a. maken van deze tentoonstelling een intrigerende ervaring, de naam ‘Meesterlijk Zwart' waardig.
Van 25 maart tot 8 augustus in het MoMu - ModeMuseum Provincie Antwerpen, Nationalestraat 28, 2000 Antwerpen.
www.momu.be